Akkor Lambaların Özellikleri Nelerdir , Neden Yasaklandılar ?

 

Tarihte akkor ( enkandesan ) lamba ile ilgili çalışmaları ilk kez İngiliz kimyacı Humphry Davy (1778 – 1829) yapmıştır. 1800 – 1810 yılları arasında iki karbon elektrot arasında oluşturduğu yay üzerinden elektrik akımı geçirerek bilinen akkor lambanın temellerini atmıştır. Ancak bu lambaların enerji problemleri vardı çünkü lambaya enerji sağlayan karbon elektrotlu bataryalar keşfedileli birkaç yıl olmuştu. Ayrıca lamba verimli çalışmıyordu. Ancak bildiğimiz tarzda uzun ömürlü akkor lambalar ilk olarak İngiliz Joseph Wilson Swan ve Amerikalı Thomas Edison tarafından geliştirilmiştir.

 

Akkor Lambanın İç Yapısı

Akkor Lambanın İç Yapısı

 

Akkor lambalar, cam tüp ve içerisinde bulunan flamandan oluşur. Flaman, 1783 yılında keşfedilen tungsten ( W, atom numarası : 74 ) adı verilen bir metalden yapılır. Akkor lambalarda tungsten diğer bir adıyla volfram kullanılmasının sebebi erime noktasının çok yüksek olmasıdır, hatta erime noktası en yüksek metaldir (3412 °C). Bunun da sebebi sahip olduğu elektron bağ yapısıdır. Akkor lambanın genleşme yapmaması için cam tüp içerisindeki hava boşaltılıp yerine argon gazı konulmuştur. Argon gazı, tungsten flamanın ampul içerisinde zamanla meydana getirdiği kararmayı engellemektedir. Ancak zamanla flaman incelir ve kopar. Flaman aslında ısınan ve bu sayede ışıma yapan bir direnç görevi görür.
1880 yılından beri kullanılan akkor lambalar artık yerini tasarruflu ampuller ve led ampullere bırakmaya başlamıştır. Akkor flamanlı lambaların hem avantajları hem de dezavantajları vardır. Şimdi bunları inceleyelim :

Akkor Lambaların  Avantajları :

  • Fiyatları düşüktür.
  • Çalıştırılması için yardımcı elektronik devrelere ihtiyaçları yoktur.
  • Dim edilebilirler.
  • Ateşleme süreleri çok kısadır.
  • Civa veya kanserojen madde içermezler. Bu yüzden doğa için tehlike oluşturmazlar.
  • Kolayca bulunabilirler, küçük marketlerde bile satılırlar.

Akkor Lambaların  Dezavantajları :

  • Verimleri düşüktür. Yani diğer lambalara göre çok daha az watt başına lümen verirler.
  • Harcadıkları enerjinin sadece % 10’unu aydınlatma için kullanırlar, geriye kalan % 90 ‘lık enerjiyi kayıp enerji olarak ısınmada harcarlar.
  • Bulunduğu ortamda yüksek sıcaklık oluştururlar.
  • Ömürleri düşüktür ( 1000 saat  veya 1 yıl ).
  • Dayanıklı değillerdir, flaman zamanla incelir ve kopar.

 

http://www.akimgerilim.com/akkor-lambalarin-ozellikleri-nelerdir-neden-yasaklandilar/

 

1880 ’ den beri kullanılan akkor lambalar, tüm bu dezavantajları yüzünden 1 Eylül 2012 tarihinden itibaren Avrupa Birliği ülkelerinde tümüyle yasaklanmıştır. Bu kararla hem enerji tasarrufu sağlanması hem de küresel iklim değişikliğine karşı mücadele hedeflenmektedir. Bunun sonucu olarak da yıllık 40 milyar kilovat saat (kWH) enerji tasarrufu sağlanması ve atmosfere 15 milyon ton karbondioksit gazı salınımının engellenmesi öngörülmektedir.
Ülkemizde de ilk akkor lamba üreten fabrika 1948 yılında kurulmuştur.

 

Bunlar da hoşunuza gidebilir...

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

error: Content is protected !!